Anasayfa   Seri İlanlar   Reklam   İletişim
ERDOĞAN KAHYA'NIN RÖPORTAJI
BİR GÖÇ MASALI... BELÇİKA'NIN EMİRDAĞLI BAKANI (2)

 TAYLAN ERTEN
TAYLAN ERTEN
Kalkınma ajansları ne işe yarar?
11.08.2009

Bu soruyu Adana Valisi İlhan Atış'tan esinlenerek soruyorum. Adana Sanayi Odası Başkanı Ümit Özgümüş'ün de bu soruyu gündeme taşıyan değerlendirmesi var ki ona da "az sonra" değineceğim.

Vali Atış, Çukurova Kalkınma Ajansı'nın 9 Ağustos'ta düzenlediği bir toplantıda bu yapılanmayı irdelerken konunun "bam teline" basan bir şey söyledi: "Ajanslar devletten gelen 20 milyon lirayı dağıtan aracı kurumlar olmamalıdır."

İşte, yazının ilk satırındaki soru Atış'ın kalkınma ajansları hakkındaki bu önemli tespitinden çıktı. Ajans yapılanması, Avrupa Birliği'nin istem ve baskısıyla Türkiye'yi 26 "istatistik bölgesine" ayıran; "yerel özerklik" hedefine göre modellenen kalkınma ajanslarını da bu bağlamda Türkiye idari ve ekonomi yönetimi sistemine monte ettiren projenin ürünü.

8 Şubat 2006'da yürürlüğe giren  5449 sayılı Kalkınma Ajanslarının Kuruluşu, Koordinasyonu ve Görevleri Hakkında Kanun"nun 1'inci maddesi bunların amaçlarını şöyle tanımlıyor:

"… kamu kesimi, özel kesim ve sivil toplum kuruluşları arasındaki işbirliğini geliştirmek, kaynakların yerinde ve etkin kullanımını sağlamak ve yerel potansiyeli harekete geçirmek suretiyle, ulusal kalkınma planı ve programlarda öngörülen ilke ve politikalarla uyumlu olarak bölgesel gelişmeyi hızlandırmak, sürdürülebilirliğini sağlamak, bölgeler arası ve içi gelişmişlik farklarını azaltmak…"

İlk bakışta kimsenin itiraz edemeyeceği bir genel amaç tanımı bu. Ancak, kanuna yazılan amaçlar, gerçeği  her zaman doğru yansıtmaz. Bu nedenle 5449'un genel amaç tanımının "içini" ve kanunun "özünü" iyi okumak lâzım.

Nitekim, bu kanun  gerek öngördüğü yapılanma sistematiği, gerekse bir adım sonra merkezi yönetimin Devlet Planlama Teşkilatı eliyle sadece "koordine" etmekle yetinmek zorunda kalacağı "özerk bölge kalkınma idarelerinin" altyapısını oluşturacağı için eleştirilere uğradı. Tabii, ne bu konuda ilk adımı bir Bakanlar Kurulu kararnamesiyle Türkiye'yi 26 bölgeye ayırarak atan DSP-MHP-ANAP koalisyonu ne de kanuna bağlayan AKP iktidarı bu eleştirilere kulak verdi.

Bugün uygulamaya geçilmiş bulunuyor. Halen Çukurova ile İzmir'de kurulu ajanslar faaliyette. AKP hükümeti 25 Temmuz'da 15 merkezde 55 ili kapsayacak yeni ajansların kurulmasına kadar verdi. Dokuz bölge daha eklendiğinde Türkiye'de 26 özerk bölge kalkınma idaresinin altyapısı tamamlanmış olacak.

Bu yapılanmanın ülke ekonomisinin yönetiminde, kaynakların kullanımında, ekonomi politik hedeflerin, parametrelerin belirlenmesinde ne gibi sonuçlara yol açacağını yaşayarak öğreneceğiz. Elde şimdilik Adana kaynaklı önemli bir tartışmadan çıkan ipuçları var. 5449'a göre Çukurova Kalkınma Ajansı'nın yönetim kurulu başkanlığını yürüten Vali Atış ile Adana Sanayi Odası Başkanı Özgümüş'ün gündeme taşıdığı sorunlar, ajans olayının "özüyle" değilse de, uygulama pratiğiyle doğrudan ilgili.

Vali Atış, çok açık biçimde Çukurova Ajansı'nın kanunda yazılı amaçlara bile hizmet edemediğini vurguluyor. Sadece "neyin ne olduğunu kimsenin bilmediği bölgede" adı proje, yararı belirsiz kimi alanlara para dağıtmakla eleştiriyor. Özgümüş ise İzmir örneğini de vererek bu yapılanmanın "ölü doğduğunu" söylüyor ki bu daha kökten bir eleştiri.

Özgümüş'e göre durum şu: "Yasası yanlış çıktığı, görev tanımı çok geniş olduğu için 'yapıyormuş gibi' hareket ediyorlar. Yani bir 'faaliyet gösteriyormuş gibi' yapıyorlar. Şu anda destek verdikleri projelere bakıyoruz, Ceyhan'da depreme dayanıklı işyeri projesine destek veriyor. Adana Ticaret Borsası'nın kasasından para fışkırıyor, sağda solda okullar yaptırıyor, yardımlar dağıtıyor. Ama, Çukurova Ajansı borsa laboratuvarının yapılmasına para veriyor, sanayicinin alacağı makineye kaynak aktarıyor. Kalkınma ajanslarının yararı bunlar olmamalı."

Hepsi bu kadar mı? Özgümüş devam ediyor: Şu anda Ankara'da gönderilen bir avanta var. Bu avanta sağa sola dağıtılıyor. Ama, yapmaları gereken o kadar önemli görevler var ki…"  Çok doğru; çünkü, 5449'da laboratuvar yapımı, makine desteği gibi olmayacak işler yazmıyor.

Kanunda yazmıyor ama, Özgümüş'ün eleştirilerini hoş karşılamayan Çukurova Genel Sekreteri Veysel Parlak hiç de aynı fikirde değil. Bu zat "bu tenkitleri bilgi eksikliğinden ziyade kalkınma ajanslarına yönelik yapıcı olmayan eleştiriler olarak kabul ediyor." Eee, hani amaçlardan biri kamu kesimi, özel kesim ve sivil toplum kuruluşlarının işbirliğini geliştirip kaynakları da etkin kullanarak bölgesel gelişmeyi hızlandırmaktı?  

 





Bu Makale için Yazılan Yorumlar

Makaleye Yorum Yaz
Adınız Soyadınız
E-Mail Adresiniz
Yorumunuz
 
Lütfen Gördüğünüz Kodları Yazınız
   
 

Web sitemiz, yorum ekleyen kişiye ait ip adresi, e-posta adresi ve ad-soyad bilgilerini saklama ve resmi makamlarca istenildiği takdirde bu bilgileri yorumcu onayı alınmaksızın iletme hakkına sahiptir.
Yazarın Geçmiş Tarihli Makaleleri
20.01.2014 - Perakende taslağına rekabet uyarısı
10.01.2014 - Her yer Ar-Ge her yer yenilik!
03.01.2014 - Perakende taslağına rekabet uyarısı
14.12.2013 - Teşvik sistemi elden geçirilirse…
28.11.2013 - Tüketici Kanunu kimi koruyor?
20.11.2013 - Ar-Ge’de personel hızlı, harcama yavaş
15.11.2013 - Atilla Karaosmanoğlu
01.10.2013 - CHP lideri ekonomiyi değerlendirdi
04.09.2013 - İhracat 2 ithalat 10 açık 22
29.08.2013 - FED inşaatı da durdurur mu?
01.08.2013 - Suriye’den sonra Mısır…
28.07.2013 - Kredi kartı ödeme aracı olsun da…
15.07.2013 - Fasonculuktan yenilik çıkmaz!
21.06.2013 - OECD bastırdı Zorlu başlattı
04.06.2013 - Torbada başka düzenlemeler de var
21.05.2013 - Sayıştay tartışması
01.05.2013 - Teşvik-strateji uyumuna dikkat
15.04.2013 - Tabiat nasıl korunmalı?
01.04.2013 - Gaziantep'te kümelenme tartışıldı
22.03.2013 - Seramik stratejisi
10.03.2013 - Merak ekonomiyi diriltir!
06.03.2013 - Kimya stratejisinde öncelik sorunu
26.02.2013 - Çeliğe elektrik ve AB darbesi!
11.02.2013 - Gümrüklerde imtiyazlı şirketler dönemi
07.02.2013 - Konutta TOKİ hayaleti dolaşıyor!
04.02.2013 - Turizm sektörünün kısır döngüsü
06.01.2013 - Elektrik borsaya, otoprodüktör piyasaya
01.01.2013 - Sermaye kaynağını küstürünce
20.12.2012 - OSB'ye dönüşebilir mi?
07.12.2012 - Dershane sektörü tasfiye edilebilir mi?
25.11.2012 - 5084 Aksaray'a üç OSB yaptırdıysa …
18.11.2012 - Türkiye'nin Ar-Ge anatomisi
11.11.2012 - Bu TTK ile dönüşüm olmaz mı?
25.10.2012 - KOBİ'ler enine boyuna
15.10.2012 - Korkutan Gerileme
24.09.2012 - Perakende tasarısına ne oldu?
16.09.2012 - Konut sektörü ABD'den ders çıkarır mı?
10.09.2012 - Sektör neden sessiz?
02.09.2012 - Suriye sadece Suriye değildir!
01.08.2012 - Geleneksel perakende küllerinden doğabilir (Trabzon modeli)
25.07.2012 - Geleneksel perakende yarı sahayı kaptırdı!
18.07.2012 - SMMM sorununda gün farkının ötesi
11.07.2012 - SMMM'lere torba darbesi
05.07.2012 - Ekonomi vasatlıktan kurtulamayacak mı?
02.07.2012 - TTK değiştir kurtul!
25.06.2012 - 4325 ile 5084'lülere bedelsiz arsa affı
22.06.2012 - 4325 ile 5084'lülere bedelsiz arsa affı
13.06.2012 - Sağlık denetimsiz cihaza mı emanet!
19.04.2012 - Kadın girişimcinin adı var mı?
04.04.2012 - 2840 değişikliği Rusya için mi?

Hayallerinizi kovmayınız. Çünkü onlar gittiler mi belki siz kalırsınız ama artık yaşamıyorsunuz demektir.
Mark Twain
Şikayet Kutusu
Önemli Telefonlar
Günlük Bülten

Adınız
Mail Adresiniz
 
Günlük haber bültemize kayıt olmak için e-posta adresinizi girerek abone ol düğmesine tıklayınız.
Nöbetçi Eczaneler
Game Center
sanalbasin.com üyesidir

Ana Sayfa | Seri İlanlar | Reklam Programı | Yerel Basın Haberleri | Önemli Linkler | Şiir Köşesi | İletişim | Künye | Editörden | Site Haritası

www.antalyabugun.com web sitemizde yer alana yazılı ve görsel içeriğin tüm hakları saklıdır.
www.antalyabugun.com'un onayı olmadan bu içeriklerin kopyalanması, yeniden yayınlanması veya yeniden dağıtılması yasaktır.